Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe ari i Lomé mu nama yo ku rwego rwo hejuru igamije gushimangira amahoro muri RDC no mu Karere k’Ibiyaga Bigari
Lomé, Togo — Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga w’u Rwanda, Bwana Olivier Jean Patrick Nduhungirehe, ari i Lomé mu gihugu cya Togo, aho yitabiriye inama yo ku rwego rwo hejuru igamije gushimangira ubufatanye hagati y’ibihugu bya Afurika no gushyigikira inzira y’amahoro iyobowe n’Abanyafurika, igamije gukemura ibibazo by’umutekano biri muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) no mu Karere k’Ibiyaga Bigari.
Iyo nama ihuriyemo abayobozi bakuru, abaminisitiri b’ububanyi n’amahanga, hamwe n’abahagarariye imiryango mpuzamahanga, igamije kungurana ibitekerezo ku ngamba zirambye zo kugarura amahoro n’umutekano, hibandwa ku gukemura amakimbirane hifashishijwe ibiganiro, ubwumvikane n’ubufatanye bw’ibihugu byo mu karere.
Uruhare rwa Afurika mu gukemura amakimbirane
Mu ijambo rye, Minisitiri Nduhungirehe yashimangiye ko Afurika ifite ubushobozi n’uburambe bikwiye kugira ngo iyobore no gushyigikira inzira zayo bwite zo gukemura amakimbirane. Yagaragaje ko ibisubizo birambye bigomba gushingira ku bwumvikane hagati y’ibihugu birebwa n’ibibazo, bigashyigikirwa n’imiryango yo mu karere nka Afurika Yunze Ubumwe, Umuryango wa Afurika y’Iburasirazuba (EAC) n’Umuryango w’Iterambere ry’Ibihugu bya Afurika yo mu Majyepfo (SADC).
Yongeye gushimangira ko u Rwanda rukomeje gushyigikira inzira zose z’amahoro zishingiye ku biganiro, ku kubahiriza amategeko mpuzamahanga no ku kubungabunga umutekano w’abaturage bo mu karere.
Umubano w’u Rwanda na Togo urushaho gukomera
Ku ruhande rw’ubufatanye bw’ibihugu byombi, Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe yanahuye na Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Togo, Prof. Robert Dussey. Muri uwo mubonano, impande zombi zaganiriye ku buryo bwo gukomeza umubano mwiza usanzwe uri hagati y’u Rwanda na Togo, by’umwihariko mu by’ububanyi n’amahanga, ubucuruzi, ishoramari n’imikoranire mu nzego zitandukanye z’iterambere.
Iyo nama yombi yaranzwe n’ikorwa rikomeye, aho abo baminisitiri bombi basinye amasezerano akuraho ibisabwa bya viza ku baturage bafite pasiporo zose, yaba iza dipolomasi, iza serivisi n’iza gisivile. Aya masezerano azafasha koroshya ingendo hagati y’ibihugu byombi, guteza imbere ubuhahirane, ubukerarugendo n’imikoranire mu by’ubucuruzi n’ishoramari.
Intambwe ikomeye mu korohereza abaturage
Amasezerano yo gukuraho viza afatwa nk’intambwe ikomeye mu gushimangira umubano w’ibihugu byombi, kuko azorohereza abaturage b’u Rwanda na Togo kugenderana, gucuruzanya no gushora imari mu buryo bworoshye kandi bwihuse. Abasesenguzi mu by’ububanyi n’amahanga bavuga ko iyo ngingo ijyanye n’icyerekezo cya Afurika cyo kwihuza no koroshya urujya n’uruza rw’abantu n’ibicuruzwa.
Minisitiri Dussey yashimye intambwe yatewe n’ibihugu byombi, avuga ko izagira uruhare runini mu gukomeza ubumwe n’ubufatanye hagati y’ibihugu bya Afurika, anashimira u Rwanda ku ruhare rwarwo mu gushakira amahoro akarere k’Ibiyaga Bigari.
U Rwanda rukomeje uruhare rwarwo mu mahoro yo mu karere
Uruzinduko rwa Minisitiri Nduhungirehe i Lomé rugaragaza ko u Rwanda rukomeje kugira uruhare rugaragara mu biganiro n’ibikorwa bigamije amahoro n’umutekano mu karere no kuri Afurika muri rusange. U Rwanda rwiyemeje gukomeza gutanga umusanzu warwo mu gushigikira ibisubizo byubaka, bishingiye ku biganiro no ku bufatanye bw’ibihugu birebwa n’ibibazo.
Mu gihe akarere k’Ibiyaga Bigari kakiri mu bihe bigoye by’umutekano, iyo nama yo ku rwego rwo hejuru n’amasezerano yasinywe hagati y’u Rwanda na Togo bifatwa nk’ibimenyetso by’uko ibiganiro, ubufatanye n’ubuyobozi bw’Abanyafurika bishobora kuba urufunguzo rw’amahoro arambye n’iterambere rusange.
INGANZO HUB