“Itegeko ntirireba imyaka: Umurinzi wa gereza ahamijwe icyaha cyo gusambana n’umugororwa”
Umukobwa w’imyaka 20 wahoze ari umukozi wa gereza yakatiwe igifungo nyuma yo kwemera icyaha cyo kugirana umubano w’igitsina n’umugororwa yari ashinzwe kurinda. Uru rubanza rwakomeje gukurura impaka ndende ku myitwarire y’abakozi bashinzwe amagereza, imyitwarire idahwitse ku kazi, ndetse n’ingaruka z’ibikorwa nk’ibi ku mutekano n’icyizere cya rubanda.
Nk’uko byatangajwe n’ubushinjacyaha, uyu mukobwa yinjiye mu kazi ka gereza akiri muto cyane, ataragira ubunararibonye buhagije mu guhangana n’igitutu n’ibishuko bikunze kuranga akazi ko gucunga abagororwa. Byavuzwe ko umubano we n’uwo mugororwa watangiye buhoro buhoro, binyuze mu biganiro byasaga n’ibisanzwe, ariko nyuma bikagenda bihinduka umubano wihariye urenze ku nshingano z’akazi.
Ubushinjacyaha bwagaragaje ko iyo myitwarire ari icyaha gikomeye, kuko umurinzi wa gereza aba afite ububasha n’inshingano zo kurinda umutekano no kugenzura abagororwa, bityo kugirana umubano wihariye n’umwe muri bo bikaba bihungabanya amategeko, amahame y’akazi, ndetse n’umutekano w’ikigo cyose.
Mu rukiko, uyu mukobwa yemeye icyaha, agaragaza ko yibeshye kandi asaba imbabazi, avuga ko atigeze atekereza ku ngaruka z’icyemezo yafashe. Umwunganizi we yasabye urukiko kugabanya ibihano, ashingiye ku kuba akiri muto, atarigeze agira indi myitwarire mibi mu bihe byashize, ndetse no ku kuba yemeye icyaha atagisabwe.
Icyakora, umucamanza yavuze ko n’ubwo hari impamvu zoroshya igihano, icyaha cyakozwe gikomeye kandi gikeneye igihano gitanga isomo ku bandi. Yashimangiye ko amagereza agomba kuba ahantu hubahirizwa amategeko n’ikinyabupfura ku rwego rwo hejuru, kandi ko imyitwarire nk’iyi idakwiye kwihanganirwa na gato.
Abasesenguzi mu by’amategeko n’imibereho myiza y’abantu bagaragaje ko uru rubanza rugaragaza ikibazo gikomeye cy’imyitozo n’ubugenzuzi bw’abakozi bashya mu magereza. Bamwe basanga hakwiye kongerwa amahugurwa ku myitwarire ikwiye, imipaka y’akazi, n’ingaruka z’imibanire idakwiye, cyane cyane ku bakozi bakiri bato.
Ku ruhande rwa rubanda, iki kibazo cyakiriwe mu buryo butandukanye. Hari abagaragaje impuhwe kuri uyu mukobwa, bavuga ko ubuto n’ubunararibonye buke byagize uruhare mu makosa yakozwe. Abandi ariko bashimangiye ko inshingano nk’izo zisaba kwitwara neza uko byagenda kose, kuko ikosa rimwe rishobora gushyira abantu benshi mu kaga.
Urubanza rwasojwe uyu mukobwa ahanishijwe igifungo, ndetse ahagarikwa burundu ku kazi ka gereza. Iyi nkuru ikomeje kuba isomo rikomeye ku nzego zishinzwe umutekano n’abakozi bose bafite inshingano zo kurinda amategeko, ko imyitwarire idahwitse ishobora gusenya ejo hazaza n’icyizere cy’igihugu muri rusange.
INGANZO HUB