Umugabo wishe uwahoze ari Minisitiri w’Intebe w’u Buyapani Shinzo Abe yakatiwe igifungo cya burundu
Urukiko rwo mu Buyapani rwakatiye igifungo cya burundu umugabo wishe uwahoze ari Minisitiri w’Intebe Shinzo Abe, wari warashwe akoresheje imbunda yakozwe mu buryo bw’uruhimbano mu gihe yari mu bikorwa byo kwiyamamaza mu ruhame. Iki cyemezo cy’urukiko cyashyize iherezo ku rubanza rwakurikiranywe n’abantu benshi haba mu Buyapani no ku rwego mpuzamahanga, bitewe n’uburemere bw’icyaha n’ingaruka cyagize ku gihugu.
Urupfu rwa Shinzo Abe rwabaye ikintu kidasanzwe kandi kibabaje mu mateka ya politiki y’u Buyapani, igihugu kizwiho umutekano muke ku bijyanye n’intwaro n’ibikorwa by’urugomo. Abe yari umwe mu bayobozi bakomeye kandi bamaze igihe kirekire bayoboye iki gihugu, azwi cyane ku ruhare rwe mu kuvugurura ubukungu, politiki y’umutekano, no kongera ijwi ry’u Buyapani ku rwego mpuzamahanga.
Mu rubanza, ubushinjacyaha bwagaragaje ko uregwa yakoze icyaha yabigambiriye, ategura igikorwa cye mu gihe kirekire, akifashisha intwaro yikoranye atabifitiye uburenganzira. Urukiko rwashimangiye ko iki cyaha cyakozwe mu ruhame, kigahitana ubuzima bw’umuntu wari ufite uruhare rukomeye mu miyoborere y’igihugu, bityo kikaba cyaragize ingaruka zikomeye ku mutekano rusange no ku cyizere cy’abaturage.
Abacamanza bavuze ko nubwo uregwa yatanze ibisobanuro ku mpamvu ze, ibyo bitagabanya uburemere bw’icyaha yakoze. Bagaragaje ko igifungo cya burundu ari cyo gihano gikwiye, hagamijwe guhana icyaha, kurengera sosiyete, no gutanga ubutumwa bukomeye bwo kwamagana urugomo rwa politiki.
Iki cyemezo cyakiriwe mu buryo butandukanye n’abaturage. Bamwe bagaragaje ko bishimiye ko ubutabera butanzwe, mu gihe abandi bagaragaje akababaro k’uko igihugu cyahuye n’icyago nk’iki. Abayobozi batandukanye bo mu Buyapani no mu mahanga bakomeje kunamira urwibutso rwa Shinzo Abe, bashima umurage we wa politiki n’uruhare yagize mu iterambere ry’igihugu.
Guverinoma y’u Buyapani yatangaje ko iki kibazo cyatumye hakomeza gusuzumwa ingamba z’umutekano w’abayobozi n’ibikorwa bya politiki, hagamijwe gukumira ko ibyabaye byasubira. Nanone, hatangajwe ko hakenewe gukomeza ibiganiro ku buzima bwo mu mutwe n’uburyo bwo gukumira ko abantu bagira ibitekerezo by’urugomo.
Mu gusoza, igihano cy’igifungo cya burundu cyahawe uwishe Shinzo Abe gifatwa nk’intambwe ikomeye mu kugaragaza ko u Buyapani budaha umwanya na muto urugomo rwa politiki, kandi ko ubuzima bw’abantu, cyane cyane abakozi ba rubanda, bugomba kurindwa no kubahwa mu bihe byose.
Icyo wamenya ni uko
Uwahoze ari Minisitiri w’Intebe w’u Buyapani Shinzo Abe yishwe kuwa 8 Nyakanga 2022, kandi umugabo wamwishe, Tetsuya Yamagami, yafashwe ako kanya ahagize igitero — kuri uwo munsi nyir’izina ubwo yarashaga Abe mu mujyi wa Nara mu gihe yari ari mu ijambo rya politiki.
Bivuze ko yafashwe ku ya 8 Nyakanga 2022 nyuma yo gutera ibyaha, kandi yakurikiranywe n’urubanza mu myaka yakurikiyeho kugeza igihe yakatirwa igifungo cya burundu ku ya 21 Mutarama 2026. �